Tính đến nay, tất cả các thánh Việt Nam đều là những thánh chứng nhân (martus). Từ Hy Lạp, martus có nghĩa là người làm chứng sự việc do chính đương sự xem thấy như các tông đồ đã làm chứng về đời sống của Đức Kitô (x. Cv 1,8; 1,22; 6,29; 1 Pr 5,1). Vào thế kỷ II và III của kỷ nguyên Kitô giáo, danh từ “chứng nhân” này được dành riêng để chỉ các “vị tử vì đạo” hay “tử đạo”. Đó là những người đã dùng lời nói, đời sống và nhất là cái chết của mình để làm chứng cho Đức Kitô và cho giáo lý Tin Mừng của Người. Như thế, vị tử vì đạo, dù không đích thân nghe hay thấy Đức Kitô, nhưng vẫn dám chết để tuyên xưng niềm tin và tình yêu vào Người, thì họ đã trở thành như những chứng nhân đã được nhắc đến trong sách Khải Huyền (x. Kh 2,13; 6,9). Vì vậy, vị tử vì đạo là chứng nhân của đức tin và cũng là chứng nhân cho tình yêu trọn vẹn đối với Đức Kitô, như Công đồng Vatican II đã ghi nhận: “Khi tử vì đạo, người môn đệ đồng hoá với Thầy mình, Đấng đã tình nguyện chấp nhận cái chết để cứu độ thế giới, và người môn đệ nên giống Người trong việc đổ máu mình ra. Giáo Hội coi việc tử vì đạo đó như một ân huệ lớn lao và một bằng chứng cao cả về đức ái” (Hiến chế Lumen Gentium, số 42).
.jpg)
